Twee namen, twee rollen
De namen lijken op elkaar. Beide hulpverleners kunnen snel ter plaatse zijn. Toch doen ze heel ander werk.
Een rapid responder is zelf ambulancezorgverlener. Die kan een patiënt zelfstandig onderzoeken en behandelen en geeft professionele ambulancezorg. Een first responder helpt in de minuten voordat de ambulance er is. Dat kan een agent zijn, iemand van de brandweer of een getrainde burger uit de buurt.
Wat doet een rapid responder?
Een rapid responder is een ambulanceverpleegkundige of medisch hulpverlener. Die werkt bij de Regionale Ambulancevoorziening (RAV). Dat is de organisatie die in jouw regio de ambulancezorg regelt.
De meldkamer ambulancezorg kan een rapid responder zelfstandig op pad sturen, dus zonder ambulance. Dat gebeurt als de meldkamer vooraf verwacht dat de patiënt niet vervoerd hoeft te worden.
Ter plaatse onderzoekt de rapid responder de patiënt en geeft de zorg die nodig is. Als het nodig is, regelt die ook vervolgzorg bij een andere zorgverlener. Blijkt het toch ernstiger, of is vervoer wel nodig? Dan kan alsnog een ambulance komen. Wat de meldkamer aan de telefoon hoort, is niet altijd wat de hulpverlener ter plaatse ziet.
Het voertuig verschilt per regio. Een rapid responder kan komen in een aparte auto, op een motor of op een andere manier. Zie je geen grote ambulance staan, dan kan het dus toch om ambulancezorg gaan.
Wat doet een first responder?
Hier gaat het om first responders in de reanimatiezorg, zoals Ambulancezorg Nederland die beschrijft. Zij worden opgeroepen bij een mogelijke reanimatie. Dan beginnen ze snel met levensreddende handelingen, zoals reanimeren. Dat doen ze tot de ambulance er is.
Een first responder kan een agent zijn, iemand van de brandweer of een getrainde burger. Soms is het iemand die beroepsmatig in de zorg werkt. Ze zijn daarvoor getraind. Een first responder is niet automatisch ambulancezorgverlener en neemt de ambulancezorg niet over.
Bij zo'n reanimatiemelding heeft de meldkamer ook een ambulance-eenheid ingezet. First responders worden tegelijk met die ambulance of daarna gealarmeerd. Hun inzet mag de ambulancezorg nooit vertragen. De RAV bepaalt bij welke meldingen first responders worden ingezet.
De oproep loopt via hun eigen organisatie of via een oproepnetwerk voor reanimatie. Wie van de getrainde burgers in de buurt de oproep aanneemt, kiest de meldkamer dus niet zelf.
Het doel is de tijd tot de ambulance komt zo goed mogelijk te gebruiken. Bij een reanimatie kan juist die tijd veel verschil maken.
De verschillen op een rij
| | Rapid responder | First responder (reanimatie) | |---|---|---| | Wie is het? | Ambulanceverpleegkundige of medisch hulpverlener van de RAV | Bijvoorbeeld politie, brandweer, een getrainde burger of een zorgverlener | | Wat doet die? | Onderzoekt en behandelt zelfstandig, kan vervolgzorg regelen | Begint snel met levensreddende handelingen | | Wanneer? | Als vooraf geen vervoer van de patiënt wordt verwacht | Bij een mogelijke reanimatie | | En de ambulance? | Kan alsnog worden gestuurd | Is tegelijk of eerder ingezet |
Bij allebei begint de inzet met een beslissing van de meldkamer. Opleiding en bevoegdheden zijn niet hetzelfde.
Wat zegt een P2000-melding wel en niet?
Via P2000 worden hulpverleners opgeroepen. Een melding laat zien welke dienst, functie of eenheid is gealarmeerd. Soms staat ook het soort incident erin, zoals een brand of een beknelling. Je ziet niet wie de patiënt is, wat de medische diagnose is of hoe het afloopt.
Zie je in de meldingen eerst alleen een rapid responder? Dan betekent dat niet dat er geen ambulance komt. De meldkamer kiest op basis van wat de beller op dat moment vertelt. Die inschatting heet triage. Een code of het soort voertuig vertelt nooit het hele medische verhaal.
Wat kun je zelf doen?
Is er levensgevaar? Bel 112 en doe wat de centralist, de medewerker van de meldkamer, je zegt. Geef hulpverleners de ruimte om te werken. Deel geen medische informatie waaraan iemand te herkennen is, ook niet online. Een P2000-melding verklaart hooguit wie er is opgeroepen. Wat er echt aan de hand is, beoordelen de hulpverleners ter plaatse.